Cinsel Yönelim Terimler Sözlüğü

Demiseksüel Ne Demek?

Demiseksüel, bir kişinin ancak duygusal bir bağ kurduğunda cinsel çekim yaşayabilmesi anlamına gelir. Yani demiseksüel birey, birine ilk görüşte ya da yüzeysel bir tanışıklıkla cinsel çekim hissetmez; bunun ortaya çıkması için mutlaka “içsel temas”, güven hissi veya derinleşmiş bir bağ gerekir. Demiseksüellik ilk duyulduğunda bazı kişilerde “yavaş ısınıyor” gibi yanlış bir izlenim uyandırabilir; ancak burada mesele tempo değil, çekimin hangi koşullar altında oluştuğudur. Temel özellik, cinsel çekimin kendisinin duygusal yakınlıkla birlikte ortaya çıkmasıdır.

Psikolojik açıdan demiseksüellik, kişinin ilişkilerinde güven, duygusal yakınlık ve karşı tarafı gerçekten tanıma ihtiyacını önceliklendirmesiyle ilişkilidir. Bu bireyler genellikle ilişkilere aceleyle başlamaz; hislerin oluşması zaman alabilir, ancak hissettiklerinde güvene, sadakate ve bağlanmaya büyük önem verirler. Demiseksüellik bir tercih, bastırma ya da cinselliğe mesafeli olmanın sonucu değildir. Aksine, kişinin çekim sisteminin duygusal bağ ile doğal biçimde eşleştiği bir yönelim türüdür.

Demiseksüel Nedir?

Demiseksüel, cinsel çekimi yalnızca belirli bir duygusal yakınlık seviyesinden sonra yaşayan kişiyi tanımlayan bir terimdir. Birçok demiseksüel birey, yaşamının bir döneminde “Herkes hemen çekim hissediyor, ben neden böyle değilim?” diye düşünebilir. Çünkü toplumda cinsel çekimin hızlı, ani ve büyük ölçüde fiziksel görüntüye bağlı olduğu yönünde yaygın bir algı vardır.

Demiseksüel bireylerde ise cinsel çekim, fiziksel ya da yüzeysel etkenlerden bağımsız şekilde ortaya çıkar. Bir kişiyle sohbet etmek, zaman geçirmek, güven duymak ve duygusal olarak bağ kurmak çekimin temelini oluşturur. Bu nedenle demiseksüellik genellikle kişi kendi ilişki deneyimlerini daha dikkatli gözlemlediğinde fark edilir. Birine karşı ilk etapta nötr hissetmek, ancak tanıdıkça çekimin oluşması demiseksüelliğin en yaygın deneyim biçimidir.

Demiseksüellik herhangi bir romantik yönelimle (heteroseksüel, biseksüel, homoseksüel vb.) birlikte görülebilir. Çünkü demiseksüellik, çekimin “kime karşı” olduğundan ziyade nasıl çalıştığını tanımlayan bir yönelim özelliğidir.

Demiseksüellik Belirtileri Nelerdir?

Demiseksüellik bir hastalık ya da bozukluk olmadığı için tıbbi bir “belirti listesi” yoktur. Ancak kendi yönelimini anlamaya çalışan bireyler için bazı duygu, düşünce ve davranış örüntüleri yol gösterici olabilir. Bu başlıklar tanı koymak için değil, kişinin kendi deneyimini daha iyi anlamasına destek olmak içindir:

İlk görüşte çekim hissetmeme: Fiziksel görünüş tek başına çekim yaratmaz. Kişi çoğu zaman “güzel/ yakışıklı ama bir şey hissetmiyorum” şeklinde nötr bir duygu tarif eder.
Duygusal bağ olmadan cinselliğin anlamsız gelmesi: Cinsellik düşünülür, merak edilir; ancak kişi bunu genellikle güvenli ve duygusal yakınlık hissettiği biriyle ilişkilendirir.
Zamanla gelişen çekim: Çekim çoğu zaman sohbet, arkadaşlık, ortak deneyimler ve güven oluştuktan sonra ortaya çıkar.
Duygusal temasın ön planda olması: İçsel bir bağ kurulmadığında cinsel çekim neredeyse hiç oluşmaz veya çok zayıf kalır.
İlişkileri aceleyle başlatmama: Demiseksüel bireyler ilişkilere hızlı giriş yapmaz; çünkü cinsel çekimin oluşması için duygusal temel gereklidir.
Duygusal inceliklere daha duyarlı olma: Güvenin zedelenmesi, bağın kopması veya karşı tarafın duygusal olarak mesafeli davranması çekimi tamamen ortadan kaldırabilir.
Toplumsal normlara uyumsuz hissetme: “Herkes birine hemen çekim duyuyor, ben neden duymuyorum?” şeklindeki sorgulamalar sık görülebilir ve yönelimi fark etmeye yardımcı olabilir.

Bu eğilimler kişiden kişiye farklılık gösterir. Demiseksüellik bir tercih değil; çekimin duygusal bağ ile birlikte ortaya çıktığı doğal bir yönelim biçimidir.

Demiseksüel Kadın – Kısa Vaka Örneği

29 yaşındaki bir kadın, biriyle ilk görüşte çekim yaşamadığını fark eder. Ancak zamanla duygusal bağ kurduğunda cinsel çekim ortaya çıkar. “Yakınlık ve güven olmadan hiçbir şey hissetmiyorum” deneyimi, kendisini demiseksüel olarak tanımlamasına neden olur.

Demiseksüel Erkek – Kısa Vaka Örneği

32 yaşındaki bir erkek, fiziksel olarak çekici bulduğu kişilerle bile cinsel ilgi hissetmediğini, ancak derin sohbetler ve duygusal yakınlık oluştuğunda çekimin ortaya çıktığını fark eder. Bu süreç, yönelimini demiseksüel olarak anlamlandırmasına yol açar.

Uzman Klinik Psikolog Onur Cansız

Uzman Klinik Psikolog Onur Cansız Şema Terapi başta olmak üzere BDT ve EMDR tekniklerini akredite kurumlardan aldığı eğitimler ve süpervizyon süreçleri ile uluslararası düzeyde uygulamaktadır. Haliç Üniversitesi Psikoloji Bölümünü Yüksek Onur Öğrencisi derecesi ile mezun olmuştur. Uzmanlık eğitimine Haliç Üniversitesi Klinik Psikoloji Master Programı’nda Başarı Burslu olarak başlayarak dereceyle bitirmiştir. Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman ve Erenköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Eğitim Araştırma Hastanelerinde Türkiye’nin en köklü iki hastanesinde klinik çalışmalarda bulunarak çalışmıştır.